• Dr.Bahtiyar EREN

1. Yalın Yönetimin tanımı nedir?

Updated: Nov 14, 2019

Maalesef, Yalın Yönetim literatüründe herkes tarafından kabul görmüş ve kullanılan tek bir yalın yönetim tanımı bulunmamaktadır. Bu blog yazısında Yalın Yönetim tanımı üzerine bir çalışma yapılmıştır.


Yalın Yönetim ve Zaman

Yalın Yönetim literatüründe yer alan tanımlara topluca bir bakalım.


✑ Tanım 1: Yalın yönetim, üretim sistemindeki verimlilikten taviz vermeden sistematik olarak “israf (waste)”ın azaltılmasıdır.

✑ Tanım 2: Yalın yönetim, ayrıca, üretim sisteminde yer alan olayların, hareketlerin bir düzen veya zaman içinde tekrarlanması, ilerlemesi, gelişmesi esnasında ortaya çıkan veya karşılaşılan “aşırı yük (muri)” ve “düzensiz yük (mura)”lerin ortadan kaldırılmasıdır.

✑ Tanım 3: Yalın yönetim ayrıca, müşteri bakış açısıyla, ürün veya hizmeti satın alan müşterinin ödemek isteyeceği “değer (value)”lerin yönetilmesidir.

✑ Tanım 4: Yalın yönetim, israfın tanımlanmasına ve sürekli olarak azaltılmasına yardımcı olan “teknikler” bütünüdür.

✑ Tanım 5: Yalın yönetim, doğrudan “israf”ın azaltılmasına yoğunlaşmak yerine, bütüncül ve sistem bakış açısıyla ürün veya hizmet üretim “akış (flow)”ının iyileştirilmesi veya üretimdeki “iş (work)”in düzenlenmesi ve düzgünleştirilmesi neticesinde düzensiz yüklerin ve dolayısıyla israfın ortadan kaldırılmasını hedefleyen “teknikler” bütünüdür.


Kaynakça: https://en.wikipedia.org/wiki/Lean_manufacturing (Erişim Tarihi: 26.05.2018)


Literatürdeki tanımlarda geçen kritik kavramlar üzerinden hareketle yalın yönetimi,

  1. Kaynak,

  2. Akış ve hız,

  3. Müşteri,

  4. Çalışanlar,

  5. Eğitim ve

  6. İsraf boyutlarıyla tanımlanmıştır.

Şimdi bu boyutları detaylı bir şekilde inceleyelim.


Yalın yönetimin ham malzemesi, şirketin elindeki tüm kaynak, imkân ve kabiliyetleridir.

Yalın yönetim uygulamak isteyen şirketler, mal ve hizmet üretiminde kullandığı insan (man), malzeme (material), makine (machine), metot/yöntem (method) ve para (money) kaynaklarını hiçbir önyargıda bulunmadan yalın yönetimin hedefi için kullanabilmelidir. Kullanmıyorsa hata yaptığını veya yanlış yolda olduğunu düşünmelidir.


Yalın yönetimin hedefi, akışın düzgünleştirilmesi ve hızın artırılmasıdır.

Yalın yönetimde, mal ve hizmet üretimi için kullanılan tüm imkân ve kabiliyetlerin bir düzen ve ahenk içerisinde birbiriyle israfa neden olamadan etkileşim içinde olması ve bu etkileşim hızının artırılması için sürekli iyileştirme çalışmasında bunulması gereklidir. Bunun için müşterinin satın aldığı mal ve hizmete doğrudan katkı yapan “değere” yoğunlaşmak, ana hedef olmalıdır. Ürün ve hizmet üretim hızının artması da olmazsa olmaz bir şarttır.


Yalın yönetimin özü, müşteridir.

Henry Ford 1920’lerde, “Maaşları ödeyen işveren değildir. İşveren sadece aracıdır. Maaşları ödeyen müşteridir.” demek suretiyle yalın yönetime yakın geçmişten günümüze bir tat katmıştır. Atalarımız ise “Müşteri velinimetimizdir” diyerek müşteriye çok önem vermiş, kötü ve kalitesiz üretilen malları ifade etmek için ise “pabucu dama atılmak” deyimini günümüz yöneticilerin dikkatine sunmuştur. Yöneticiler de “pabucun dama atılmaması” için en önemli kaynağını çalışanlar olduğunu hatırlamalı, çalışanların da müşteri için çalıştığı unutulmamalıdır.


Yalın yönetimin motoru, çalışanlardır.

Yalın yönetimde karşılaşılan problemlerin kök nedeninin tespit edilmesi ve problemlerin çözülmesi için kullanılan “5 Neden” tekniğinin sahibi Sakichi Toyoda, yalın yönetimin teorik bir yönetim tekniği olmadığını, uygulamaya dayalı bir teknik olduğunu, çalışanların yalın yönetimde çok önemli olduğunu “İşçiler fabrikanın hazinesidir” sözüyle ifade etmiştir. Çalışanlar, yalın yönetim teknikler bütününü kendi kendilerine kısmen öğrenebilirler. Çalışanların hem üst yönetim tarafından idari ve mali olarak hem de yalın yönetimin uzmanları tarafından teknik, yöntem, bilgi ve tecrübe açışından desteklenmesi gerekir.


Yalın yönetimin gıdası, eğitimdir.

Yalın yönetim esaslarının anlaşılması, tekniklerin öğrenilmesi ve uygulanması için yönetici ve çalışanların eğitilmesi şarttır. Yalın yönetim, eğer eğitim altyapınız uygunsa kendi kendinize öğrenebileceğiniz bir tekniktir. Genelde, şirketlerde yeteri kadar eğitim altyapısı ve niteliği uygun çalışan olmadığı için veya daha kısa sürede daha fazla yol alınması istendiği için şirketlere yalın yönetim konusunda profesyonel eğitim desteğinin alınması tavsiye edilir. Yalın yönetim tekniklerinden biri olan “Standart iş” tekniğinin sahibi Charles R.Allen, “Öğrenci öğrenmediyse, öğretmen öğretmemiştir” sözü ile öğretmenin önemini, yani yalın yönetim konusunda profesyonel desteğin öneminden bahsetmiştir. Benzer şekilde, “Balık Kılçığı” tekniğinin sahibi Kaoru Ishikawa, “Kalite kontrol eğitimle başlar, eğitimle biter” sözü ile de eğitimin önemine vurgu yapmıştır. Eğitim tek başına amaç değil araç olup, tüm eğitimlerin mal ve hizmet üretim akışının düzgünleştirilmesi ve hızlandırılması için yapıldığı unutulmamalıdır. Akışı hızlandırılmanın aslında süreci yavaşlatan israflardan kurtulmak olduğu hatırlanmalıdır.


Yalın yönetimin omurgası, israfın önlenmesidir.

Yalın yönetimden bahsedebilmek için yalın evin sütunlarını inşa etmek gerekmektedir. Yalın evin dört sütunu bulunmaktadır. Bu sütunlar, israfın tespit edilmesi, israfın ölçülmesi, israfın ortadan kaldırılması ile yeni yapının korunması ve geliştirilmesi sütunlarıdır. “Poka-Yoka ve SMED” gibi teknikleri literatüre kazandıran Shiego Shingo, “En tehlikeli israf türü, ayırt edemediğimiz israf türüdür” diyerek israfın önlenmesini hedeflemiştir. İsraf yaptığınızı biliyor ve israfı düzeltmiyorsanız, Konfüçyüs’un “Hatanın en büyüğü, hatalı olduğunu bilip de onu düzeltmenin çaresine başvurmamaktır” sözünü hatırlarsanız faydalı olacaktır.


Sonuç olarak, yukarıda bilgiler ışığında yeni bir yalın yönetim tanımı oluşturulmuştur.


“Yalın yönetim,
1. Müşterinin istediği ve ihtiyaç duyduğu mal ve hizmete doğrudan katkı sağlayan “değer” üretiminin düzgünleştirilmesini ve hızlandırılmasını,
2. Üretim esnasında ortaya çıkan israfın ortadan kaldırılmasını veya en aza indirilmesini amaçlayan felsefenin ve düşünce yapısının adıdır,
3. Bu felsefe ve düşünce yapısı çerçevesinde yapılan faaliyetlerde karşılaşılan problemleri çözmek için kullanılan teknikler bütünüdür.

şeklinde özgün bir yalın yönetim tanımı önerilmiştir. Diğer deyişle, Yalın Yönetim hem "değer üretimini düzgünleştiren, hızlandıran ve israfı azaltan felsefe ve düşünce yapısı hem "değer üretilirken" karşılaşılan problemlerin çözümü için kullanılan tekniklerin bütünüdür.


Yalın Yönetim ilgili diğer bilgileri Yazardan Direkt Yayınevi tarafından basılan "Yalın Yönetim ve Teknikleri: Soru ve Yanıtlarla" adlı kitabımda bulabilirsiniz. Kitabımı www.heryerdekitap.com ve amazon.com.tr adreslerinden sipariş vererek temin edebilirsiniz.


Ayrıca, www.freeleansixsigma.com web sayfamda Türkçe ve İngilizce Yalın Altı Sigma ile ilgili detaylı bilgilere ulaşabilirsiniz.


Yalın Yönetim ile ilgili kısa fakat öz ve açıklayıcı bilgileri içeren eğitici videolarımı "Dr.Bahtiyar EREN" YouTube kanalımda bulabilirsiniz. Videolarım İngilizce ve Türkçe olarak hazırlanmıştır.









Kalite bir eylem değil, bir alışkanlıktır.

Aristoteles



Kalite dostu olmanız ve kalmanız dileğiyle saygılarımı sunarım.

Dr.Bahtiyar EREN


Image: https://pixabay.com/id/photos/waktu-stopwatch-jam-menit-kedua-731110/

20 views
Operations Research
CSSBB, CSSGB, CQE
(American Soceity of Quality-ASQ)

© 2019 by Bahtiyar EREN. Bu web sayfası Wix.com programı ile oluşturulmuştur.

Pictures are taken from https://pixabay.com