• Dr.Bahtiyar EREN

3. Yalın Yönetim Yolculuğunun Özellikleri ve Engelleri Nelerdir?

Updated: Nov 14, 2019


Dinlenmemek üzere yola çıkanlar asla ve asla yorulmazlar.

Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK

Bu blog çalışması, Yalın Yönetim yolculuğuna çıkmak isteyen organizasyonlara rehber olması için hazırlanmıştır. Yalın yönetim yolculuğunun gökkuşağının altından geçmek gibi sonu olmayan bir yolculuk olduğu, yolculuk esnasında sıklıkla yapılan hataların neler olduğu, hangi noktalara yoğunlaşılacağı, yolculuk esnasında görev yapacak analizcinin ne gibi özelliklere sahip olacağı bu çalışmada kısaca anlatılacaktır.



Yalın Yönetim Yolculuğuna çıkan temsili organizasyon

Kalite geliştirme asla sona ermeyecek bir seyahattir. Thomas J.Peters



Yalın yönetim yolculuğu tıpkı Aşık Veysel söylediği gibi “uzun ve ince bir yoldur”. Bu yolculuğun başlangıç noktası vardır, ancak varış noktası yoktur. Varış noktası gökkuşağı veya kutup yıldızı gibi görülecek ancak hiçbir zaman erişilemeyecektir.


Varış noktasındaki hedefler;

✑ Müşteri beklenti ve memnuniyetinin sürekli değişmesi ve gelişmesi,

✑ Kalite ve pazar payının sürekli artışı,

✑ Çalışan memnuniyeti,

✑ Sabit gider ve maliyetin azaltılması gibi sonu olmayan hedeflerdir.


Bu hedeflerin her zaman bir “daha iyisi” bulunmaktadır. Buradan hareketle;


Yalın yönetim yolculuğu, tıpkı gökkuşağının altından geçmek gibi hiçbir zaman varış durağı olmayan bir hedefe yolculuktur.

Organizasyonların pazar payını yükseltmeyi, maliyetlerini düşürmeyi, ürün ve hizmet kaliteni artırmayı garanti edecek bir yaklaşım olan bir yönetim tarzıdır Yalın Yönetim.


Problemleri tespit etme ve çözme yeteneği yöneticilerle sınırlı olduğu için yöneticilerin genelde bugüne kadar çözdüğü problemler, beş duyu organlarıyla çözülen/çözülebilen problemlerdi. Bu problemlerin ortak özellikleri: sıklıkla ortaya çıkması, kök nedenden daha ziyade yüzeysel problemler olması ve sınırlı çözüm yöntemleri gerektirmesiydi. Eğer problemleri tespit etmek ve çözüm alternatiflerini belirlemek için beş duyu organımız yetseydi, bugün doktorların kullandığı kan tahliline, EKG, MR ve röntgen filmlerine vb. ihtiyaç duyulmazdı.


Buradaki amacımız, size, beş duyu organlarınıza,

✑ Poker oyuncunun, rakiplerini gözlemleme ve analiz yeteneğini,

✑ Kartalın görme yeteneğini,

✑ Yarasanın radar[1] yeteneğini,

✑ Yunusun sonar[2] yeteneğini,

✑ Köpeklerin duyma yeteneğini,

✑ Köpekbalıklarının koklama yeteneğini,

✑ Gurmelerin tatma yeteneğini kazandırmaktır (Arthur, 2007:2).


Böylece, tıpkı doktorlar gibi görmediğiniz görmek, duymadığınızı duymak gibi yeteneklere sahip olursunuz.

Bu yeteneklere sahip olmak için, sistematik, bilimsel ve veriye dayalı teknik ve yöntemleri kullanmak için bir ömür sürecek yolcuğa çıkmak gerekir.

Ama Lao-Tzu’nun[3] dediği gibi, “Binlerce kilometrelik bir yolculuk bile tek bir adımla başlar.”

Yalın Yönetim yolculuğuna çıkanlar, organizasyon hedefleri doğrultusunda tüm güçlerini toplayıp ve bu hedeflerini köstekleyen problemleri kökten gideriyorlar. Bir daha aynı veya çok benzer problemlerle karşılaşmıyorlar. Onlar, organizasyon hedeflerini en çok etkileyen sorunu giderecek kadar zeki, eğitimli ve cesaretlidir. Ancak, onlar problemleri kökten çözmek için ne gerekiyorsa yapıyorlar. Bu ne demek biliyor musunuz?


Eğer problemin kökten giderilmesine imkân verecekse, O’nlar alışkanlıklarını ve eskiden beri yapılagelen karar ve uygulamalarını gözden geçiriyorlar, gerekiyorsa hepsini değiştirip geliştiriyorlar. Onların ellerindeki tek sihirli küre ve çubuk, sadece bilimsel yöntem ve araçlar.

Zaten Gazi Mustafa Kemal Atatürk de bizlere bunu “Hayatta en hakiki mürşit ilimdir, fendir” diyerek bu yaklaşımı çok önceleri söylemişti.


Kök nedenlerin bulunması ve giderilmesi için süreç iyileştirme, problem çözme konularında tarafsız ve uzman personelden destek alınması faydalı olacaktır.


Uzman personel yürütülen faaliyetlerdeki Hata (Defects), Gecikme (Delay) veya Sapma (Deviation) alanlarına yoğunlaşılmasını isteyecektir.

Asıl önemli ve doğru olan, organizasyonun hedefini en çok etkileyen HGS alanını tespit etmek ve onu gidermektir.


Öncelikle HGS’ye neden olan alanlardaki problemlerin kök nedenleri ancak bilimsel ve analitik yaklaşımlar kullanarak tespit edilir ve ortadan kaldırılır. Fakat bilimsel ve analitik yaklaşımlar tek başına işe yaramayabilir. Bunların işe yaraması ise problem sahalarında çalışan ve sonuçlarından etkilenen tüm seviyedeki çalışanları içeren bir takım oluşturmalıdır. Bu da yetmez, bu takım, problem tanımlama ve çözme konusunda uzman teknik personel ile desteklemelidir.

Bu yola çıkıp yolda kaybolan veya istediği yere varamayan çok yönetici ve organizasyonların yaptığı yanlışları sizlere hatırlatmak istiyorum[4]:

✑ Yönetim kademesinin maddi ve manevi olarak çalışmalara ve projelere destek vermemesi,

✑ Yalın Altı Sigma stratejisinin yanlış oluşturulması,

✑ Doğrudan şirket hedeflerine katkı sağlamayan projelerin seçilmesi,

✑ Doğrudan şirket hedeflerine katkı sağlamayan süreçlerin seçilmesi,

✑ Proje takımlarına uygun nitelikli personelin atanmaması,

✑ Proje kapsamının çok geniş ya da çok dar seçilmesi,

✑ Seçilen doğru süreçleri çalışanların yeterince sahiplenmemesi,

✑ Uygulanacak teknik ve araçlara yönelik çalışanların eksik ve yetersiz eğitim alması,

✑ Performans ölçüm tekniklerinin eksik veya yanlış kullanılması,

✑ Öğrenilen teknik ve araçların gerçek problemlerde uygulanmaması.

Yukarıda karşılaşılan problemleri çözmek için tıpkı insanların karşılaştığı sağlık sorunlarını çözerken uyguladığı D.İ.Y.E.T’i anımsatan bir kısaltma oluşturulmuştur.

D-Üst yönetim desteği ve katkısının devamlı olması (Devamlı destek ve katkı)

İ-Çalışanlar arasında işbirliği ve iletişim olması (İşbirliği ve iletişim)

Y-Yeni ve yaratıcı süreç, ürün ve hizmetin oluşturulması (Yeni ve yaratıcı süreç, ürün ve hizmetler)

E-Yöneticilerin ve çalışanların Yalın Altı Sigma anlayışı ile eğitilmesi (Eğitim)

T-İstatistik süreç kontrolü ile teknik çalışma yapılması (Teknik çalışma

Tıpkı doktorlar gibi görmediğinizi görmek, duymadığınızı duymak gibi yeteneklere sahip olmak için, sistematik, bilimsel ve veriye dayalı teknik ve yöntemleri kullanmak için bir ömür sürecek yolculuğa çıkmak gerekir. Ama Lao Tzu’nun dediği gibi “Binlerce kilometrelik bir yolculuk bile tek bir adımla başlar.” Bir adım attıktan sonra hoş geldiniz, hayat gibi uzun ve ince olan yalın yönetim yolculuğuna, mükemmellik yolculuğuna.


Konu ile ilgili kısa ve eğitici video aşağıda sunulmuştur



Yalın Yönetim ilgili diğer bilgileri Yazardan Direkt Yayınevi tarafından basılan "Yalın Yönetim ve Teknikleri: Soru ve Yanıtlarla" adlı kitabımda bulabilirsiniz. Kitabımı www.heryerdekitap.com ve amazon.com.tr adreslerinden sipariş vererek temin edebilirsiniz.


Ayrıca, www.freeleansixsigma.com web sayfamda Türkçe ve İngilizce Yalın Altı Sigma ile ilgili detaylı bilgilere ulaşabilirsiniz.


Yalın Yönetim ile ilgili kısa fakat öz ve açıklayıcı bilgileri içeren eğitici videolarımı "Dr.Bahtiyar EREN" YouTube kanalımda bulabilirsiniz. Videolarım İngilizce ve Türkçe olarak hazırlanmıştır.




Kalite dostu olmanız ve kalmanız dileğiyle saygılarımı sunarım. Dr.Bahtiyar EREN

Arthur, Jay. (2007).Lean Six Sigma DeMYSTiFieD A Self-Teaching Guide. New-York: McGraw-Hill.


[1] Radar, radyo dalgalarının yansıması yardımıyla uzaktaki nesneleri ve bu nesnelerin hız, kerteriz ve mesafesini tespit eden cihazdır. Radar, RAdio Detection And Ranging (radyo ile tespit etme ve menzil tayini) sözcüklerinin akronimidir. (https://tr.wikipedia.org/wiki/Radar)


[2] SONAR (SOund Navigation And Ranging), ses dalgalarını kullanarak cismin boyut, uzaklık ve diğer verileri görmemize yarayan alet. Sesin sualtında yayılmasını kullanarak su altında/ üstünde gezmeyi, haberleşmeyi ve diğer cisimleri tespit etmeyi sağlayan bir tekniktir. (https://tr.wikipedia.org/wiki/Sonar)


[3] Lao Zi, Kimi kaynaklaɾda adı Lao Tsu, Lao Tse, Laotze veya Laozi) olaɾak da geçeɾ. Lao Çince 'yaşlı', Zi da 'hoca', 'bilge' demektiɾ. Tao Te Ching kitabının yazaɾı bilge Laozidiɾ.Taoizmin kuɾucusu kabul edilen, önemli biɾ Çin filozofuduɾ.(http://www.sozkimin.com/a/167-lao-tzu-kimdir-sozleri-ve-hayati.html#ixzz45MMmFXaQ)

[4] http://www.cbisco.com.au/top-10-reasons-lean-six-sigma-projects-fail/


Image: https://www.flickr.com/photos/162103780@N02/46291447764/sizes/l/

14 views
Operations Research
CSSBB, CSSGB, CQE
(American Soceity of Quality-ASQ)

© 2019 by Bahtiyar EREN. Bu web sayfası Wix.com programı ile oluşturulmuştur.

Pictures are taken from https://pixabay.com